Rejyonal Anestezi Tercihi

Ajan	Blok ÖNCESİ bekle	Blok/kateter SONRASI başla	Not
DMAH — düşük doz günde İKİ kez	≥ 12 saat	İlk doz ertesi gün ve iğneden ≥ 12 saat sonra	Kateter, ilk DMAH dozundan ÖNCE çekilir ve çekimden ≥ 4 saat sonra doz verilir. Günde iki doz rejiminde kateter tutulması önerilmez.
DMAH — düşük doz günde TEK kez	≥ 12 saat	İlk doz iğneden ≥ 12 saat sonra	Kateter belirli koşullarda tutulabilir; çekim son dozdan ≥ 12 saat sonra, sonraki doz çekimden ≥ 4 saat sonra.
DMAH — yüksek doz (tedavi dozu)	≥ 24 saat	Kanama riski düşük cerrahi: ≥ 24 saat Kanama riski yüksek cerrahi: 48–72 saat	Kateter tutulması önerilmez. Tutulduysa ilk postop dozdan ≥ 4 saat önce çekilir ve çekim öncesi ≥ 24 saat doz verilmemiş olmalıdır.
UFH — IV	4–6 saat + aPTT kontrol	≥ 1 saat	Sürekli IV heparin altında kateter önerilmez
UFH — SC düşük doz (5.000 U × 2–3/gün)	4–6 saat veya koagülasyon kontrolü	Hemen	Kateter çekimi: son dozdan 4–6 saat sonra
UFH — SC yüksek doz (7.500–10.000 U × 2/gün)	≥ 12 saat	Hemen	Koagülasyon durumu değerlendirilmeli
UFH — SC çok yüksek doz (>10.000 U/doz veya >20.000 U/gün)	≥ 24 saat	Hemen	Güvenlik verisi sınırlı
Varfarin (Coumadin)	5 gün + INR normal	Kurumsal protokole göre	Kateter çekimi için INR < 1,5. INR 1,5–3 dikkatli; INR >3 → doz azalt/durdur
Rivaroksaban (Xarelto) — düşük doz	≥ 24 saat (KrKl <30 ise 30 saat)	≥ 6 saat	Ölçülebiliyorsa hedef <30 ng/mL
Rivaroksaban (Xarelto) — yüksek doz	≥ 72 saat	≥ 24 saat	Hedef <30 ng/mL veya anti-Xa ≤0,1 IU/mL
Apiksaban (Eliquis) — düşük doz	≥ 36 saat	≥ 6 saat	Hedef <30 ng/mL
Apiksaban (Eliquis) — yüksek doz	≥ 72 saat	≥ 24 saat	Hedef <30 ng/mL
Edoksaban (Lixiana) — yüksek doz	≥ 72 saat	≥ 24 saat	Hedef <30 ng/mL
Dabigatran (Pradaxa) — düşük doz	≥ 48 saat	≥ 6 saat	KrKl <30 → düzey ölçülmeden yapma
Dabigatran (Pradaxa) — yüksek doz KrKl ≥50	≥ 72 saat	≥ 24 saat	Hedef <30 ng/mL
Dabigatran (Pradaxa) — yüksek doz KrKl 30–49	≥ 120 saat	≥ 24 saat	KrKl <30 → bloktan kaçınılması önerilir
Fondaparinuks (Arixtra) — düşük doz (2,5 mg/gün)	36 saat (genç) 42 saat (yaşlı) ≥58 saat (KrKl 30–50)	≥ 6 saat	KrKl <30 → kaçının (t½ 72 saat)
Fondaparinuks (Arixtra) — yüksek doz (5–10 mg/gün)	≥ 70 saat (genç) ≥ 105 saat (yaşlı)	≥ 6 saat	Böbrek fonksiyonuna göre uzat
Klopidogrel (Plavix)	5–7 gün	Hemen (yükleme dozu yoksa) Yükleme varsa 6 saat	—
Tikagrelor (Brilinta)	5 gün	Hemen / yükleme varsa 6 saat	Kateter tutulmamalı
Prasugrel (Effient)	7–10 gün	Hemen / yükleme varsa 6 saat	Kateter tutulmamalı
Kangrelor	3 saat	Kateter çekiminden 8 saat sonra	Kısa etkili IV P2Y12
Silostazol (Pletal)	2 gün	Kateter çekiminden 6 saat sonra	—
Aspirin / NSAİİ (Coraspin, Ecopirin)	Tek başına ek bekleme gerekmez	—	Başka antitrombotiklerle birliktelik ve derin, kompresyona kapalı girişimler ayrıca değerlendirilir
Trombolitik / fibrinolitik	Genellikle ≥ 48 saat + fibrinojen dahil koagülasyon normalleşmeli	Sabit güvenli aralık tanımlı değil	Son 10 günde nöraksiyel girişim varsa acil fibrinolizde multidisipliner risk–yarar; ilaç verilirse sık nörolojik muayene (en az 48 saat)

Ajan

Blok ÖNCESİ bekle

Blok/kateter SONRASI başla

Not

DMAH — düşük doz
günde İKİ kez

≥ 12 saat

İlk doz ertesi gün
ve iğneden ≥ 12 saat sonra

Kateter, ilk DMAH dozundan ÖNCE çekilir ve çekimden ≥ 4 saat sonra doz verilir. Günde iki doz rejiminde kateter tutulması önerilmez.

DMAH — düşük doz
günde TEK kez

≥ 12 saat

İlk doz iğneden ≥ 12 saat sonra

Kateter belirli koşullarda tutulabilir; çekim son dozdan ≥ 12 saat sonra, sonraki doz çekimden ≥ 4 saat sonra.

DMAH — yüksek doz
(tedavi dozu)

≥ 24 saat

Kanama riski düşük cerrahi: ≥ 24 saat
Kanama riski yüksek cerrahi: 48–72 saat

Kateter tutulması önerilmez. Tutulduysa ilk postop dozdan ≥ 4 saat önce çekilir ve çekim öncesi ≥ 24 saat doz verilmemiş olmalıdır.

UFH — IV

4–6 saat + aPTT kontrol

≥ 1 saat

Sürekli IV heparin altında kateter önerilmez

UFH — SC düşük doz
(5.000 U × 2–3/gün)

4–6 saat
veya koagülasyon kontrolü

Hemen

Kateter çekimi: son dozdan 4–6 saat sonra

UFH — SC yüksek doz
(7.500–10.000 U × 2/gün)

≥ 12 saat

Hemen

Koagülasyon durumu değerlendirilmeli

UFH — SC çok yüksek doz
(>10.000 U/doz veya >20.000 U/gün)

≥ 24 saat

Hemen

Güvenlik verisi sınırlı

Varfarin (Coumadin)

5 gün + INR normal

Kurumsal protokole göre

Kateter çekimi için INR < 1,5. INR 1,5–3 dikkatli; INR >3 → doz azalt/durdur

Rivaroksaban (Xarelto) — düşük doz

≥ 24 saat
(KrKl <30 ise 30 saat)

≥ 6 saat

Ölçülebiliyorsa hedef <30 ng/mL

Rivaroksaban (Xarelto) — yüksek doz

≥ 72 saat

≥ 24 saat

Hedef <30 ng/mL veya anti-Xa ≤0,1 IU/mL

Apiksaban (Eliquis) — düşük doz

≥ 36 saat

≥ 6 saat

Hedef <30 ng/mL

Apiksaban (Eliquis) — yüksek doz

≥ 72 saat

≥ 24 saat

Hedef <30 ng/mL

Edoksaban (Lixiana) — yüksek doz

≥ 72 saat

≥ 24 saat

Hedef <30 ng/mL

Dabigatran (Pradaxa) — düşük doz

≥ 48 saat

≥ 6 saat

KrKl <30 → düzey ölçülmeden yapma

Dabigatran (Pradaxa) — yüksek doz
KrKl ≥50

≥ 72 saat

≥ 24 saat

Hedef <30 ng/mL

Dabigatran (Pradaxa) — yüksek doz
KrKl 30–49

≥ 120 saat

≥ 24 saat

KrKl <30 → bloktan kaçınılması önerilir

Fondaparinuks (Arixtra) — düşük doz
(2,5 mg/gün)

36 saat (genç)
42 saat (yaşlı)
≥58 saat (KrKl 30–50)

≥ 6 saat

KrKl <30 → kaçının (t½ 72 saat)

Fondaparinuks (Arixtra) — yüksek doz
(5–10 mg/gün)

≥ 70 saat (genç)
≥ 105 saat (yaşlı)

≥ 6 saat

Böbrek fonksiyonuna göre uzat

Klopidogrel (Plavix)

5–7 gün

Hemen (yükleme dozu yoksa)
Yükleme varsa 6 saat

—

Tikagrelor (Brilinta)

5 gün

Hemen / yükleme varsa 6 saat

Kateter tutulmamalı

Prasugrel (Effient)

7–10 gün

Hemen / yükleme varsa 6 saat

Kateter tutulmamalı

Kangrelor

3 saat

Kateter çekiminden 8 saat sonra

Kısa etkili IV P2Y12

Silostazol (Pletal)

2 gün

Kateter çekiminden 6 saat sonra

—

Aspirin / NSAİİ (Coraspin, Ecopirin)

Tek başına ek bekleme gerekmez

—

Başka antitrombotiklerle birliktelik ve derin, kompresyona kapalı girişimler ayrıca değerlendirilir

Trombolitik / fibrinolitik

Genellikle ≥ 48 saat + fibrinojen dahil
koagülasyon normalleşmeli

Sabit güvenli aralık tanımlı değil

Son 10 günde nöraksiyel girişim varsa acil fibrinolizde multidisipliner risk–yarar; ilaç verilirse sık nörolojik muayene (en az 48 saat)

Ajan	Blok ÖNCESİ bekle	Blok/kateter SONRASI başla	Not
Bemiparin (Hibor) Dalteparin (Fragmin) Nadroparin (Fraxiparine) Tinzaparin (Innohep)	DMAH düşük doz: ≥ 12 saat DMAH yüksek doz: ≥ 24 saat	Yukarıdaki DMAH satırına göre	ESAIC/ESRA, enoksaparin verisini bu DMAH'lara ekstrapole eder. KrKl <30 mL/dk ise düşük/yüksek doz aralığı sırasıyla 24/48 saate çıkarılır. Doz sınıfını ürün KÜB'ü ve endikasyonla doğrulayın.
Asenokumarol (Sintrom)	Yaklaşık 3 gün + INR normal	Kateter çekildikten sonra	ESAIC/ESRA K vitamini antagonisti önerisi; yerel laboratuvarın normal INR aralığı hedeflenir.
Fluindion	Yaklaşık 5 gün + INR normal	Kateter çekildikten sonra	ESAIC/ESRA K vitamini antagonisti önerisi.
Fenprokumon	Yaklaşık 7 gün + INR normal	Kateter çekildikten sonra	ESAIC/ESRA K vitamini antagonisti önerisi.
Argatroban, bivalirudin, desirudin	Nöraksiyel/derin blok önerilmez	Sabit güvenli aralık yok	Parenteral direkt trombin inhibitörlerinde veri ve geri çevirme seçeneği yetersizdir; ASRA elektif nöraksiyel ve derin pleksus/periferik bloktan kaçınmayı önerir.
GP IIb/IIIa inhibitörleri (abciksimab, eptifibatid, tirofiban)	Trombosit fonksiyonu düzelene dek yaklaşık 24–48 / 4–8 saat	İlaç ve endikasyona göre	İlk süre abciksimab, ikinci süre eptifibatid/tirofiban içindir. Nöraksiyel işlemden önce trombosit fonksiyonunun normale döndüğü doğrulanmalıdır.

Ajan

Blok ÖNCESİ bekle

Blok/kateter SONRASI başla

Not

Bemiparin (Hibor)
Dalteparin (Fragmin)
Nadroparin (Fraxiparine)
Tinzaparin (Innohep)

DMAH düşük doz: ≥ 12 saat
DMAH yüksek doz: ≥ 24 saat

Yukarıdaki DMAH satırına göre

ESAIC/ESRA, enoksaparin verisini bu DMAH'lara ekstrapole eder. KrKl <30 mL/dk ise düşük/yüksek doz aralığı sırasıyla 24/48 saate çıkarılır. Doz sınıfını ürün KÜB'ü ve endikasyonla doğrulayın.

Asenokumarol (Sintrom)

Yaklaşık 3 gün + INR normal

Kateter çekildikten sonra

ESAIC/ESRA K vitamini antagonisti önerisi; yerel laboratuvarın normal INR aralığı hedeflenir.

Fluindion

Yaklaşık 5 gün + INR normal

Kateter çekildikten sonra

ESAIC/ESRA K vitamini antagonisti önerisi.

Fenprokumon

Yaklaşık 7 gün + INR normal

Kateter çekildikten sonra

ESAIC/ESRA K vitamini antagonisti önerisi.

Argatroban, bivalirudin,
desirudin

Nöraksiyel/derin blok önerilmez

Sabit güvenli aralık yok

Parenteral direkt trombin inhibitörlerinde veri ve geri çevirme seçeneği yetersizdir; ASRA elektif nöraksiyel ve derin pleksus/periferik bloktan kaçınmayı önerir.

GP IIb/IIIa inhibitörleri
(abciksimab, eptifibatid, tirofiban)

Trombosit fonksiyonu düzelene dek
yaklaşık 24–48 / 4–8 saat

İlaç ve endikasyona göre

İlk süre abciksimab, ikinci süre eptifibatid/tirofiban içindir. Nöraksiyel işlemden önce trombosit fonksiyonunun normale döndüğü doğrulanmalıdır.

Ajan	Blok ÖNCESİ bekle	Blok/kateter SONRASI başla	Not
Sarımsak preparatları	Zorunlu kesme önerilmez	—	Trombosit agregasyonunu inhibe edebilir ve fibrinolizi artırabilir. Hemostazın normale dönüş tahmini yaklaşık 7 gündür; bu değer zorunlu nöraksiyel bekleme süresi değildir.
Ginkgo biloba	Zorunlu kesme önerilmez	—	Trombosit aktive edici faktörü inhibe edebilir. Hemostazın normale dönüş tahmini yaklaşık 36 saattir; bu değer zorunlu nöraksiyel bekleme süresi değildir.
Ginseng	Zorunlu kesme önerilmez	—	Hipoglisemi, kanama eğilimi ve varfarin etkisinin azalması bildirilebilir. Hemostazın normale dönüş tahmini yaklaşık 24 saattir; bu değer zorunlu nöraksiyel bekleme süresi değildir.

Ajan

Blok ÖNCESİ bekle

Blok/kateter SONRASI başla

Not

Sarımsak preparatları

Zorunlu kesme önerilmez

—

Trombosit agregasyonunu inhibe edebilir ve fibrinolizi artırabilir. Hemostazın normale dönüş tahmini yaklaşık 7 gündür; bu değer zorunlu nöraksiyel bekleme süresi değildir.

Ginkgo biloba

Zorunlu kesme önerilmez

—

Trombosit aktive edici faktörü inhibe edebilir. Hemostazın normale dönüş tahmini yaklaşık 36 saattir; bu değer zorunlu nöraksiyel bekleme süresi değildir.

Ginseng

Zorunlu kesme önerilmez

—

Hipoglisemi, kanama eğilimi ve varfarin etkisinin azalması bildirilebilir. Hemostazın normale dönüş tahmini yaklaşık 24 saattir; bu değer zorunlu nöraksiyel bekleme süresi değildir.

Cerrahi / Prosedür	Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom
Özofagus cerrahisi (Ivor Lewis, McKeown, transhiatal)	• Torasik epidural (TEA): T4–T6 giriş → T4–T10 dermatom hedef • TEA yoksa: bilateral ESP bloğu T4–T6 seviyesi • Torasik PVB T4–T8 bilateral (torasik komponent) • Abdominal komponent: bilateral TAP (subkostal + lateral) veya TEA uzatma
Gastrektomi (total / subtotal)	• TEA: T6–T8 giriş → T4–T10 dermatom • Alternatif: bilateral subkostal TAP + lateral TAP • ESP T6 bilateral • QL Tip 3 eklenti olarak
Hepatik rezeksiyon (sağ/sol hemihepatektomi)	• TEA: T6–T8 giriş → T4–T10 dermatom • Sağ taraf dominant: sağ PVB T6–T9 • Bilateral ESP T6–T7 • Subkostal TAP bilateral (sağ ağırlıklı)
Kolesistektomi (laparoskopik / açık)	• Laparoskopik: bilateral subkostal TAP veya ESP T6–T7 • Açık: sağ PVB T6–T9 veya TEA T6–T8 • Omuz ağrısı (frenik irritasyon): diyafragma altı LA irrigasyonu
Pankreatik cerrahi (Whipple, distal pankreatektomi)	• TEA: T6–T8 giriş → T4–T10 dermatom • Alternatif: bilateral TAP (subkostal + lateral/posterior) + QL Tip 2 • ESP T7 bilateral
Dalak cerrahisi (splenektomi)	• Sol PVB T6–T10 • Sol subkostal TAP ± lateral TAP • Laparoskopik: bilateral ESP veya TAP subkostal
Adrenal cerrahi (adrenalektomi)	• TEA T6–T8 (feokromositoma: hemodinamik kontrol için tercih) • Laparoskopik: ipsilateral PVB T6–T11 veya ESP T7 • QL Tip 2–3 eklenti

Cerrahi / Prosedür

Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom

Özofagus cerrahisi
(Ivor Lewis, McKeown, transhiatal)

• Torasik epidural (TEA): T4–T6 giriş → T4–T10 dermatom hedef • TEA yoksa: bilateral ESP bloğu T4–T6 seviyesi • Torasik PVB T4–T8 bilateral (torasik komponent) • Abdominal komponent: bilateral TAP (subkostal + lateral) veya TEA uzatma

Gastrektomi
(total / subtotal)

• TEA: T6–T8 giriş → T4–T10 dermatom • Alternatif: bilateral subkostal TAP + lateral TAP • ESP T6 bilateral • QL Tip 3 eklenti olarak

Hepatik rezeksiyon
(sağ/sol hemihepatektomi)

• TEA: T6–T8 giriş → T4–T10 dermatom • Sağ taraf dominant: sağ PVB T6–T9 • Bilateral ESP T6–T7 • Subkostal TAP bilateral (sağ ağırlıklı)

Kolesistektomi
(laparoskopik / açık)

• Laparoskopik: bilateral subkostal TAP veya ESP T6–T7 • Açık: sağ PVB T6–T9 veya TEA T6–T8 • Omuz ağrısı (frenik irritasyon): diyafragma altı LA irrigasyonu

Pankreatik cerrahi
(Whipple, distal pankreatektomi)

• TEA: T6–T8 giriş → T4–T10 dermatom • Alternatif: bilateral TAP (subkostal + lateral/posterior) + QL Tip 2 • ESP T7 bilateral

Dalak cerrahisi
(splenektomi)

• Sol PVB T6–T10 • Sol subkostal TAP ± lateral TAP • Laparoskopik: bilateral ESP veya TAP subkostal

Adrenal cerrahi
(adrenalektomi)

• TEA T6–T8 (feokromositoma: hemodinamik kontrol için tercih) • Laparoskopik: ipsilateral PVB T6–T11 veya ESP T7 • QL Tip 2–3 eklenti

Cerrahi / Prosedür	Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom
Sağ hemikolektomi (çekum, asendan kolon)	• TEA: T8–T10 giriş → T6–L1 dermatom • Bilateral TAP: lateral + posterior kombinasyonu • QL Tip 2 bilateral • ESP T9–T10 bilateral
Sol hemikolektomi (desendan, splenik fleksür)	• TEA: T8–T10 giriş → T6–L1 • Sol ağırlıklı bilateral TAP + QL Tip 2 • ESP T9–T10 bilateral
Sigmoid kolon rezeksiyonu	• TEA: T10–L1 giriş → T8–L2 dermatom • Lumbar epidural L2–L3 (pelvik komponent dahilse) • Bilateral posterior TAP + QL Tip 3
Proksimal kolon rezeksiyonu (transvers, hepatik fleksür)	• TEA: T8–T10 giriş → T5–L1 dermatom • Bilateral subkostal TAP + lateral TAP • QL Tip 2 bilateral + ESP T9 bilateral
Rektum cerrahisi (anterior rezeksiyon, LAR, APR/Miles)	• TEA: T10–L1 giriş → T8–S4 (perineal kapsam için sakral yayılım gerekir) • CSE: perineal alan için • Pudendal NB: perine eklentisi • APR: TEA + pudendal NB veya SAB • TAP + QL Tip 3 (LAR)
Total / subtotal kolektomi	• TEA: T8–T10 giriş → T4–L1 geniş dermatom • Bilateral QL Tip 2–3 + subkostal TAP • ESP T8–T10 bilateral
Appendektomi (laparoskopik / açık)	• Laparoskopik: bilateral TAP (lateral/posterior) → T10–L1 • Açık: sağ ilioinguinal + iliohipogastrik NB veya sağ lateral TAP • ESP T10–T11 sağ
Stoma oluşturma / kapatma	• Lateral/posterior TAP ipsilateral • İlioinguinal + iliohipogastrik NB • QL Tip 1–2 ipsilateral • SAB L2–L3 (seçilmiş hastalarda yeterli)

Cerrahi / Prosedür

Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom

Sağ hemikolektomi
(çekum, asendan kolon)

• TEA: T8–T10 giriş → T6–L1 dermatom • Bilateral TAP: lateral + posterior kombinasyonu • QL Tip 2 bilateral • ESP T9–T10 bilateral

Sol hemikolektomi
(desendan, splenik fleksür)

• TEA: T8–T10 giriş → T6–L1 • Sol ağırlıklı bilateral TAP + QL Tip 2 • ESP T9–T10 bilateral

Sigmoid kolon rezeksiyonu

• TEA: T10–L1 giriş → T8–L2 dermatom • Lumbar epidural L2–L3 (pelvik komponent dahilse) • Bilateral posterior TAP + QL Tip 3

Proksimal kolon rezeksiyonu
(transvers, hepatik fleksür)

• TEA: T8–T10 giriş → T5–L1 dermatom • Bilateral subkostal TAP + lateral TAP • QL Tip 2 bilateral + ESP T9 bilateral

Rektum cerrahisi
(anterior rezeksiyon, LAR, APR/Miles)

• TEA: T10–L1 giriş → T8–S4 (perineal kapsam için sakral yayılım gerekir) • CSE: perineal alan için • Pudendal NB: perine eklentisi • APR: TEA + pudendal NB veya SAB • TAP + QL Tip 3 (LAR)

Total / subtotal kolektomi

• TEA: T8–T10 giriş → T4–L1 geniş dermatom • Bilateral QL Tip 2–3 + subkostal TAP • ESP T8–T10 bilateral

Appendektomi
(laparoskopik / açık)

• Laparoskopik: bilateral TAP (lateral/posterior) → T10–L1 • Açık: sağ ilioinguinal + iliohipogastrik NB veya sağ lateral TAP • ESP T10–T11 sağ

Stoma oluşturma / kapatma

• Lateral/posterior TAP ipsilateral • İlioinguinal + iliohipogastrik NB • QL Tip 1–2 ipsilateral • SAB L2–L3 (seçilmiş hastalarda yeterli)

Cerrahi / Prosedür	Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom
Radikal prostatektomi (açık / laparoskopik / robotik)	• Robotik/laparoskopik: genel anestezi temel tekniktir (pnömoperitoneum, Trendelenburg ve kısıtlı havayolu erişimi) • Açık: genel anestezi; seçilmiş hastada epidural analjezi eklenebilir • TAP veya QL: insizyonel ağrıya analjezik eklenti; pelvik viseral ağrıyı tek başına güvenilir biçimde kapsamaz
Sistektomi (radikal, üriner diversiyon)	• TEA: T9–T11 giriş → T6–L2 dermatom • QL Tip 2–3 bilateral + alt TAP • İleal konduit: yüksek epidural T6–S2 gerektirir
Nefrektomi (açık / laparoskopik, radikal / parsiyel)	• TEA: T6–T8 giriş → T4–T12 • İpsilateral PVB T6–T11 • Laparoskopik: ESP T8 ipsilateral + TAP subkostal • QL Tip 2–3 (retroperitoneoskopik için özellikle uygun)
PCNL / Üreteroskopi (böbrek taşı cerrahisi)	• PCNL: genel anestezi yaygındır; pron pozisyon ve havayolu erişimi baştan planlanır. Nöraksiyel anestezi seçilmiş hastada mümkündür • İpsilateral PVB/ESP: postoperatif analjezik eklenti; tek başına cerrahi anestezi kabul edilmez • Üreteroskopi: spinal veya genel anestezi; işlem süresi, taş yeri ve hasta koşullarına göre seçilir
TUR-P / TUR-B (transüretral rezeksiyon)	• SAB: L3–L4 → T10 duyusal blok — mesane distansiyon ağrısı ve mesane tavanı için gerekli • T10 obturatör refleksi ÖNLEMEZ (aşağıdaki nota bakın): yan duvar tümöründe obturatör sinir bloğu veya derin paralizili genel anestezi gerekir • Rejyonal tercih edilir: TUR sendromu takibi için hasta kooperasyonu
TUR-B ve obturatör refleks (sık yapılan hata)	• İki ayrı sorun vardır, karıştırılmamalıdır. • 1) Ağrı ve distansiyon: mesane tavanı ve distansiyon duyusu için T10 duyusal blok gerekir. Bunu spinal sağlar. • 2) Obturatör refleks: yan duvar tümörü rezeksiyonunda koter, mesane duvarının hemen dışından geçen obturatör siniri doğrudan elektriksel olarak uyarır. Uyarı spinal bloğun etkilediği kök düzeyinin altında, sinir gövdesi üzerinde oluşur; sinyal adduktorlara ulaşır ve bacak sıçrar. Bu yüzden bloğu T10'a, hatta T6'ya çıkarmak refleksi önlemez. • Neden önemli: ani adduktor kasılması rezektoskopun mesane duvarını delmesine, kanamaya ve tümör ekimine yol açabilir. • İşe yarayan iki yol: ① Obturatör sinir bloğu — obturatör kanal/inguinal düzeyde, yani uyarı noktasının distalinde yapılır; iletiyi kasa varmadan keser. ② Genel anestezi + derin nöromüsküler blok — nöromüsküler kavşağı bloke eder. • İşe yaramayanlar: spinal seviyeyi yükseltmek, sedasyonu derinleştirmek, yalnızca hastaya "hareket etme" demek. • Cerrahi taraf: koter gücünü azaltmak ve mesaneyi az doldurmak riski azaltır ama ortadan kaldırmaz.
Böbrek nakli (transplantasyon)	• Genel anestezi çoğu merkezde temel tekniktir; hemodinamik, elektrolit ve havayolu yönetimine olanak verir • Nöraksiyel teknik ancak seçilmiş hastada; üremik trombosit işlev bozukluğu, antitrombotikler ve hemodinamik etkiler değerlendirildikten sonra • İpsilateral TAP veya ilioinguinal–iliohipogastrik blok: fossa iliyaka insizyonuna analjezik eklenti

Cerrahi / Prosedür

Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom

Radikal prostatektomi
(açık / laparoskopik / robotik)

• Robotik/laparoskopik: genel anestezi temel tekniktir (pnömoperitoneum, Trendelenburg ve kısıtlı havayolu erişimi) • Açık: genel anestezi; seçilmiş hastada epidural analjezi eklenebilir • TAP veya QL: insizyonel ağrıya analjezik eklenti; pelvik viseral ağrıyı tek başına güvenilir biçimde kapsamaz

Sistektomi
(radikal, üriner diversiyon)

• TEA: T9–T11 giriş → T6–L2 dermatom • QL Tip 2–3 bilateral + alt TAP • İleal konduit: yüksek epidural T6–S2 gerektirir

Nefrektomi
(açık / laparoskopik, radikal / parsiyel)

• TEA: T6–T8 giriş → T4–T12 • İpsilateral PVB T6–T11 • Laparoskopik: ESP T8 ipsilateral + TAP subkostal • QL Tip 2–3 (retroperitoneoskopik için özellikle uygun)

PCNL / Üreteroskopi
(böbrek taşı cerrahisi)

• PCNL: genel anestezi yaygındır; pron pozisyon ve havayolu erişimi baştan planlanır. Nöraksiyel anestezi seçilmiş hastada mümkündür • İpsilateral PVB/ESP: postoperatif analjezik eklenti; tek başına cerrahi anestezi kabul edilmez • Üreteroskopi: spinal veya genel anestezi; işlem süresi, taş yeri ve hasta koşullarına göre seçilir

TUR-P / TUR-B
(transüretral rezeksiyon)

• SAB: L3–L4 → T10 duyusal blok — mesane distansiyon ağrısı ve mesane tavanı için gerekli • T10 obturatör refleksi ÖNLEMEZ (aşağıdaki nota bakın): yan duvar tümöründe obturatör sinir bloğu veya derin paralizili genel anestezi gerekir • Rejyonal tercih edilir: TUR sendromu takibi için hasta kooperasyonu

TUR-B ve obturatör refleks
(sık yapılan hata)

• İki ayrı sorun vardır, karıştırılmamalıdır. • 1) Ağrı ve distansiyon: mesane tavanı ve distansiyon duyusu için T10 duyusal blok gerekir. Bunu spinal sağlar. • 2) Obturatör refleks: yan duvar tümörü rezeksiyonunda koter, mesane duvarının hemen dışından geçen obturatör siniri doğrudan elektriksel olarak uyarır. Uyarı spinal bloğun etkilediği kök düzeyinin altında, sinir gövdesi üzerinde oluşur; sinyal adduktorlara ulaşır ve bacak sıçrar. Bu yüzden bloğu T10'a, hatta T6'ya çıkarmak refleksi önlemez. • Neden önemli: ani adduktor kasılması rezektoskopun mesane duvarını delmesine, kanamaya ve tümör ekimine yol açabilir. • İşe yarayan iki yol: ① Obturatör sinir bloğu — obturatör kanal/inguinal düzeyde, yani uyarı noktasının distalinde yapılır; iletiyi kasa varmadan keser. ② Genel anestezi + derin nöromüsküler blok — nöromüsküler kavşağı bloke eder. • İşe yaramayanlar: spinal seviyeyi yükseltmek, sedasyonu derinleştirmek, yalnızca hastaya "hareket etme" demek. • Cerrahi taraf: koter gücünü azaltmak ve mesaneyi az doldurmak riski azaltır ama ortadan kaldırmaz.

Böbrek nakli
(transplantasyon)

• Genel anestezi çoğu merkezde temel tekniktir; hemodinamik, elektrolit ve havayolu yönetimine olanak verir • Nöraksiyel teknik ancak seçilmiş hastada; üremik trombosit işlev bozukluğu, antitrombotikler ve hemodinamik etkiler değerlendirildikten sonra • İpsilateral TAP veya ilioinguinal–iliohipogastrik blok: fossa iliyaka insizyonuna analjezik eklenti

Cerrahi / Prosedür	Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom
Sezaryen (elektif / acil)	• SAB L3–L4 → T4 dermatom hedef (periton kapsamak için T4 zorunlu) • CSE: kontrollü yayılım veya uzun cerrahi • Epidural (mevcut kateter varsa): acil sezaryende yükseltme • Bilateral TAP (ilioinguinal yaklaşım) post-op eklenti • QL Tip 1 bilateral post-op
Histerektomi (total / lap / robotik / vajinal)	• Laparoskopik/robotik: genel anestezi temel tekniktir; TAP/QL seçilmiş olguda analjezik eklentidir • Açık abdominal: genel anestezi; epidural veya abdominal duvar bloğu analjezi için düşünülebilir • Vajinal: spinal ya da genel anestezi; pudendal blok perineal analjeziye eklenti olabilir
Myomektomi	• Laparoskopik/robotik: genel anestezi; TAP/QL analjezik eklenti olabilir • Açık: genel veya seçilmiş hastada nöraksiyel anestezi; abdominal duvar blokları viseral ağrıyı tek başına karşılamaz
Over cerrahisi (ooforektomi, kistektomi, sitoredüksiyon)	• TEA: T8–T10 giriş → T4–L1 (sitoredüksiyon geniş alan gerektirir) • Bilateral TAP subkostal + QL Tip 3 • ESP T8–T10 bilateral
Doğum analjezisi (vajinal doğum)	• Epidural L2–L3 veya L3–L4 → T10–S4 dermatom • CSE: hızlı başlangıç (fentanil ± bupivakain spinal + epidural kateter) • SAB tek doz (imminent doğum) • Pudendal NB: perine 2. evre
Histeroskopi / D&C	• SAB L3–L4 → T10 • Paracervikal blok (ambulatuvar, servikal dilatasyon) • Kısa vakalar: genel anestezi yaygın tercih

Cerrahi / Prosedür

Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom

Sezaryen
(elektif / acil)

• SAB L3–L4 → T4 dermatom hedef (periton kapsamak için T4 zorunlu) • CSE: kontrollü yayılım veya uzun cerrahi • Epidural (mevcut kateter varsa): acil sezaryende yükseltme • Bilateral TAP (ilioinguinal yaklaşım) post-op eklenti • QL Tip 1 bilateral post-op

Histerektomi
(total / lap / robotik / vajinal)

• Laparoskopik/robotik: genel anestezi temel tekniktir; TAP/QL seçilmiş olguda analjezik eklentidir • Açık abdominal: genel anestezi; epidural veya abdominal duvar bloğu analjezi için düşünülebilir • Vajinal: spinal ya da genel anestezi; pudendal blok perineal analjeziye eklenti olabilir

Myomektomi

• Laparoskopik/robotik: genel anestezi; TAP/QL analjezik eklenti olabilir • Açık: genel veya seçilmiş hastada nöraksiyel anestezi; abdominal duvar blokları viseral ağrıyı tek başına karşılamaz

Over cerrahisi
(ooforektomi, kistektomi, sitoredüksiyon)

• TEA: T8–T10 giriş → T4–L1 (sitoredüksiyon geniş alan gerektirir) • Bilateral TAP subkostal + QL Tip 3 • ESP T8–T10 bilateral

Doğum analjezisi
(vajinal doğum)

• Epidural L2–L3 veya L3–L4 → T10–S4 dermatom • CSE: hızlı başlangıç (fentanil ± bupivakain spinal + epidural kateter) • SAB tek doz (imminent doğum) • Pudendal NB: perine 2. evre

Histeroskopi / D&C

• SAB L3–L4 → T10 • Paracervikal blok (ambulatuvar, servikal dilatasyon) • Kısa vakalar: genel anestezi yaygın tercih

Cerrahi / Prosedür	Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom
Meme koruyucu cerrahi (lumpektomi, onkoplastik rezeksiyon)	• PECS I: pektoralis major–minör interfasya → medyal + lateral pektoral sinirler • PECS II: serratus anteriora uzanım → interkostal sinirler T3–T5 + uzun torasik sinir • SAP: T2–T6 interkostal lateral dallar • Küçük lumpektomi: subkütan infiltrasyon yeterli olabilir
Mastektomi (total, skin-sparing, nipple-sparing)	• PECS I + II kombinasyonu → T2–T6 dermatom (meme + aksilla ön yüz) • SAP: lateral torasik duvar T2–T6 • PVB T2–T6 ipsilateral (geniş kapsam; PECS'e üstün olabilir) • ESP T3–T5 (T4 referans seviyesi) • Subpektoral infiltrasyon: ekspander/implant için cerrah tarafından
Aksiller diseksiyon (sentinel LN biyopsisi / ALND)	• PVB: meme cerrahisi analjezisi için güçlü seçenektir; genel anesteziye eklenti olarak uygulanır • PECS/SAP aksillayı tek başına güvenilir biçimde kapsamayabilir • İnterkostobrakiyal sinir ve gerektiğinde medyal brakiyal kutanöz alan için hedefli blok/infiltrasyon planlanır
Meme rekonstrüksiyonu (implant / TRAM / DIEP flep)	• TRAM/DIEP: TEA T6–T8 (abdominal donor) + PECS I–II veya PVB T2–T5 (alıcı saha) • Sadece implant: PECS I + II yeterli • Latissimus dorsi flebi: TEA T6–T8 + SAP • ESP T4 bilateral uzun vakalar için

Cerrahi / Prosedür

Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom

Meme koruyucu cerrahi
(lumpektomi, onkoplastik rezeksiyon)

• PECS I: pektoralis major–minör interfasya → medyal + lateral pektoral sinirler • PECS II: serratus anteriora uzanım → interkostal sinirler T3–T5 + uzun torasik sinir • SAP: T2–T6 interkostal lateral dallar • Küçük lumpektomi: subkütan infiltrasyon yeterli olabilir

Mastektomi
(total, skin-sparing, nipple-sparing)

• PECS I + II kombinasyonu → T2–T6 dermatom (meme + aksilla ön yüz) • SAP: lateral torasik duvar T2–T6 • PVB T2–T6 ipsilateral (geniş kapsam; PECS'e üstün olabilir) • ESP T3–T5 (T4 referans seviyesi) • Subpektoral infiltrasyon: ekspander/implant için cerrah tarafından

Aksiller diseksiyon
(sentinel LN biyopsisi / ALND)

• PVB: meme cerrahisi analjezisi için güçlü seçenektir; genel anesteziye eklenti olarak uygulanır • PECS/SAP aksillayı tek başına güvenilir biçimde kapsamayabilir • İnterkostobrakiyal sinir ve gerektiğinde medyal brakiyal kutanöz alan için hedefli blok/infiltrasyon planlanır

Meme rekonstrüksiyonu
(implant / TRAM / DIEP flep)

• TRAM/DIEP: TEA T6–T8 (abdominal donor) + PECS I–II veya PVB T2–T5 (alıcı saha) • Sadece implant: PECS I + II yeterli • Latissimus dorsi flebi: TEA T6–T8 + SAP • ESP T4 bilateral uzun vakalar için

Cerrahi / Prosedür	Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom
Lobektomi / pnömonektomi (VATS / açık torakotomi)	• Tek akciğer ventilasyonu gereken olguda genel anestezi temel tekniktir • Açık torakotomi: TEA veya PVB birinci basamak analjezi; uygun değilse ESP ya da interkostal blok • VATS: PVB, ESP veya SAP; TEA daha invazif olduğundan rutin ilk seçenek değildir • İnterkostal blok cerrah tarafından doğrudan görüş altında uygulanabilir
Mediastinal cerrahi (timektomi, kitle eksizyonu)	• TEA T2–T4 giriş → T1–T8 hedef • Bilateral PVB T2–T5 • ESP T3–T4 bilateral • VATS timektomi: ipsilateral PVB + karşı taraf ESP
Plevral cerrahi (dekortikasyon, VATS plöredez)	• TEA T4–T6 veya ipsilateral PVB T3–T8 • ESP T4–T5 ipsilateral + SAP eklenti • İnterkostal NB port yerleri

Cerrahi / Prosedür

Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom

Lobektomi / pnömonektomi
(VATS / açık torakotomi)

• Tek akciğer ventilasyonu gereken olguda genel anestezi temel tekniktir • Açık torakotomi: TEA veya PVB birinci basamak analjezi; uygun değilse ESP ya da interkostal blok • VATS: PVB, ESP veya SAP; TEA daha invazif olduğundan rutin ilk seçenek değildir • İnterkostal blok cerrah tarafından doğrudan görüş altında uygulanabilir

Mediastinal cerrahi
(timektomi, kitle eksizyonu)

• TEA T2–T4 giriş → T1–T8 hedef • Bilateral PVB T2–T5 • ESP T3–T4 bilateral • VATS timektomi: ipsilateral PVB + karşı taraf ESP

Plevral cerrahi
(dekortikasyon, VATS plöredez)

• TEA T4–T6 veya ipsilateral PVB T3–T8 • ESP T4–T5 ipsilateral + SAP eklenti • İnterkostal NB port yerleri

Cerrahi / Prosedür	Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom
Kalça protezi (THA)	• Genel veya spinal anestezi; hasta ve cerrahiye göre seçilir • Fasya iliaka bloğu veya periartiküler lokal infiltrasyon: analjezik eklenti • PENG: erken sonuçları umut verici ancak kanıt ve motor koruma değişkendir; rutin “ideal” teknik olarak sunulmaz • Lateral kesi için LFCN/infiltrasyon gerekebilir
Diz protezi (TKA)	• Genel veya spinal anestezi • Önerilen analjezi: tek doz adduktor kanal bloğu + cerrahın periartiküler lokal infiltrasyonu ve multimodal ilaçlar • IPACK: posterior ağrı için seçilmiş olguda eklenebilir; rutin temel bileşen olduğuna dair kanıt daha sınırlıdır • Femoral ve siyatik bloklar motor zayıflık ve erken mobilizasyon kaybı nedeniyle rutin analjezide tercih edilmez
Femur / uyluk cerrahisi (kırık, DHS, IM çivi, tümör)	• Femoral NB inguinal (acil ağrı kontrolü + operatif) • PENG: femur boynu kırığında kapsüler ağrı için seçenek; etkinlik ve motor koruma değişkendir • Lumbar pleksus: proksimal uyluk geniş kapsam • SAB veya TEA (uzun vakalar, bilateral)
Diz altı cerrahisi (tibia/fibula/ayak bileği kırığı, osteotomi)	• Popliteal siyatik bloğu (lateral veya posterior yaklaşım): sciatic → tibial + common peroneal → diz altı tüm yapılar • Safen NB (ACB veya distal): medyal bacak + ayak bileği medyali • Turnike varsa: proksimale geçiş (inguinal siyatik) veya lumbar pleksus
Ayak cerrahisi (hallux, metatars, ayak bileği)	• Ayak bileği bloğu (ankle block) – 5 terminal sinir: Tibial posterior (medyal malleol arkası) \| Derin peroneal (EHL lat.) Yüzeyel peroneal (dorsal, subkutan) \| Sural (lat. malleol, dorsolateral) Safen (medyal malleol önü) • Turnike kullanılıyorsa: popliteal siyatik + safen • Dijital sinir blokları: toe cerrahisi
Diz artroskopisi (menisküs, ACL, kıkırdak)	• ACB + IPACK kombinasyonu (anterior + posterior kapsül kapsamı) • İntraartikular LA ± morfin • SAB L3–L4 (kısa ambulatuvar vaka için yeterli) • Femoral NB kısa etkili (günübirlik)
Kasık / inguinal bölge (kasık fıtığı, femoral cerrahi)	• İlioinguinal + iliohipogastrik NB: inguinal kanal • Genitofemoral NB genital dal: skrotum/labia • SIFI: femoral + LFCN + obturatör → kasık + uyluk anteromedyal • Alt TAP: inguinal bölge • SAB L3–L4 (bilateral veya uzun vakalar)
Amputasyon (BKA / AKA)	• BKA: siyatik + safen/femoral kapsam; kesi ve turnike seviyesine göre ek sinirler değerlendirilir • AKA: femoral ve siyatiğe ek olarak obturatör, LFCN ve posterior femoral kutanöz/insizyon alanı gerekebilir • Tek bir ikili blok kombinasyonunun tüm cilt ve turnike ağrısını kapsadığı varsayılmaz • Perinöral kateter ile sürekli blok: post-op hayalet uzuv ağrısı yönetimi • Perioperatif epidural: hayalet ağrı profilaksisi (kanıt sınırlı; klinik tercih)

Cerrahi / Prosedür

Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom

Kalça protezi (THA)

• Genel veya spinal anestezi; hasta ve cerrahiye göre seçilir • Fasya iliaka bloğu veya periartiküler lokal infiltrasyon: analjezik eklenti • PENG: erken sonuçları umut verici ancak kanıt ve motor koruma değişkendir; rutin “ideal” teknik olarak sunulmaz • Lateral kesi için LFCN/infiltrasyon gerekebilir

Diz protezi (TKA)

• Genel veya spinal anestezi • Önerilen analjezi: tek doz adduktor kanal bloğu + cerrahın periartiküler lokal infiltrasyonu ve multimodal ilaçlar • IPACK: posterior ağrı için seçilmiş olguda eklenebilir; rutin temel bileşen olduğuna dair kanıt daha sınırlıdır • Femoral ve siyatik bloklar motor zayıflık ve erken mobilizasyon kaybı nedeniyle rutin analjezide tercih edilmez

Femur / uyluk cerrahisi
(kırık, DHS, IM çivi, tümör)

• Femoral NB inguinal (acil ağrı kontrolü + operatif) • PENG: femur boynu kırığında kapsüler ağrı için seçenek; etkinlik ve motor koruma değişkendir • Lumbar pleksus: proksimal uyluk geniş kapsam • SAB veya TEA (uzun vakalar, bilateral)

Diz altı cerrahisi
(tibia/fibula/ayak bileği kırığı, osteotomi)

• Popliteal siyatik bloğu (lateral veya posterior yaklaşım): sciatic → tibial + common peroneal → diz altı tüm yapılar • Safen NB (ACB veya distal): medyal bacak + ayak bileği medyali • Turnike varsa: proksimale geçiş (inguinal siyatik) veya lumbar pleksus

Ayak cerrahisi
(hallux, metatars, ayak bileği)

• Ayak bileği bloğu (ankle block) – 5 terminal sinir: Tibial posterior (medyal malleol arkası) | Derin peroneal (EHL lat.) Yüzeyel peroneal (dorsal, subkutan) | Sural (lat. malleol, dorsolateral) Safen (medyal malleol önü) • Turnike kullanılıyorsa: popliteal siyatik + safen • Dijital sinir blokları: toe cerrahisi

Diz artroskopisi
(menisküs, ACL, kıkırdak)

• ACB + IPACK kombinasyonu (anterior + posterior kapsül kapsamı) • İntraartikular LA ± morfin • SAB L3–L4 (kısa ambulatuvar vaka için yeterli) • Femoral NB kısa etkili (günübirlik)

Kasık / inguinal bölge
(kasık fıtığı, femoral cerrahi)

• İlioinguinal + iliohipogastrik NB: inguinal kanal • Genitofemoral NB genital dal: skrotum/labia • SIFI: femoral + LFCN + obturatör → kasık + uyluk anteromedyal • Alt TAP: inguinal bölge • SAB L3–L4 (bilateral veya uzun vakalar)

Amputasyon
(BKA / AKA)

• BKA: siyatik + safen/femoral kapsam; kesi ve turnike seviyesine göre ek sinirler değerlendirilir • AKA: femoral ve siyatiğe ek olarak obturatör, LFCN ve posterior femoral kutanöz/insizyon alanı gerekebilir • Tek bir ikili blok kombinasyonunun tüm cilt ve turnike ağrısını kapsadığı varsayılmaz • Perinöral kateter ile sürekli blok: post-op hayalet uzuv ağrısı yönetimi • Perioperatif epidural: hayalet ağrı profilaksisi (kanıt sınırlı; klinik tercih)

Cerrahi / Prosedür	Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom
Omuz cerrahisi (artroplasti, rotator cuff, instabilite, ORIF)	• İnterscalen brakiyal pleksus bloğu (ISB): C5–C6 ağırlıklı → omuz + proksimal kol Konvansiyonel ISB ipsilateral hemidiyafragma parezisini çok sık oluşturur; düşük hacim/ekstrafasyal yaklaşım riski azaltır ancak ortadan kaldırmaz • Ciddi sınırlı pulmoner rezerv veya karşı frenik sinir işlev bozukluğunda bireysel risk–yarar ve diyafram koruyucu alternatifler gerekir • Suprascapular NB + aksiller NB: diyafragma riskinde ISB alternatifi • Suprascapular NB tek başına: parsiyel analjezi, diyafragma korumalı • Posterior kapsül: cerrah infiltrasyonu
Dirsek cerrahisi (kırık, protez, tendon)	• Supraklaviküler brakiyal pleksus: tüm kol, güvenilir, hızlı • İnfraklaviküler: pnömotoraks riski düşük • Aksiller: 4 terminal sinir ayrı ayrı (median, ulnar, radyal, muskulokutanöz) • Turnike: medyal brakiyal kutanöz + ICBN infiltrasyonu
El bileği / el cerrahisi (tendon, kırık, karpal tünel, replantasyon)	• Aksiller brakiyal pleksus: el cerrahisi için ideal; 4 terminal sinir • Wrist block (el bileği bloğu) – 3 terminal sinir: Median (palmarlongus medyali) \| Ulnar (fleksör karpi ulnar medyali) Radyal yüzeyel dal (radyal artere lateral) • IV rejyonal anestezi (Bier): yalnız özel IVRA protokolüyle; eksanguinasyon, çift manşetli turnike, güvenli manşet süresi/boşaltma ve LAST hazırlığı gerekir. Bupivakain kullanılmaz • Supraklaviküler/infraklaviküler: replantasyon gibi uzun vakalar

Cerrahi / Prosedür

Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom

Omuz cerrahisi
(artroplasti, rotator cuff, instabilite, ORIF)

• İnterscalen brakiyal pleksus bloğu (ISB): C5–C6 ağırlıklı → omuz + proksimal kol Konvansiyonel ISB ipsilateral hemidiyafragma parezisini çok sık oluşturur; düşük hacim/ekstrafasyal yaklaşım riski azaltır ancak ortadan kaldırmaz • Ciddi sınırlı pulmoner rezerv veya karşı frenik sinir işlev bozukluğunda bireysel risk–yarar ve diyafram koruyucu alternatifler gerekir • Suprascapular NB + aksiller NB: diyafragma riskinde ISB alternatifi • Suprascapular NB tek başına: parsiyel analjezi, diyafragma korumalı • Posterior kapsül: cerrah infiltrasyonu

Dirsek cerrahisi
(kırık, protez, tendon)

• Supraklaviküler brakiyal pleksus: tüm kol, güvenilir, hızlı • İnfraklaviküler: pnömotoraks riski düşük • Aksiller: 4 terminal sinir ayrı ayrı (median, ulnar, radyal, muskulokutanöz) • Turnike: medyal brakiyal kutanöz + ICBN infiltrasyonu

El bileği / el cerrahisi
(tendon, kırık, karpal tünel, replantasyon)

• Aksiller brakiyal pleksus: el cerrahisi için ideal; 4 terminal sinir • Wrist block (el bileği bloğu) – 3 terminal sinir: Median (palmarlongus medyali) | Ulnar (fleksör karpi ulnar medyali) Radyal yüzeyel dal (radyal artere lateral) • IV rejyonal anestezi (Bier): yalnız özel IVRA protokolüyle; eksanguinasyon, çift manşetli turnike, güvenli manşet süresi/boşaltma ve LAST hazırlığı gerekir. Bupivakain kullanılmaz • Supraklaviküler/infraklaviküler: replantasyon gibi uzun vakalar

Cerrahi / Prosedür	Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom
Koroner bypass (CABG – sternotomi)	• Genel anestezi temel tekniktir. Tam heparinizasyon nedeniyle TEA ve derin PVB rutin seçenek değildir; yalnız deneyimli merkezde, kılavuz zamanlaması ve multidisipliner kararla • Parasternal interkostal/PIFB veya seçilmiş ESP yaklaşımı: sternotomi analjezisine eklenti; kanıt ve yayılım tekniğe göre değişir • Safen greft sahası için cerrahi infiltrasyon veya uygun ekstremite bloğu
Kapak cerrahisi (mitral, aortik – sternotomi / VATS)	• Genel anestezi temel tekniktir; kardiyopulmoner baypas heparinizasyonu nöraksiyel/derin blok riskini artırır • Sternotomi: parasternal/PIFB veya seçilmiş ESP analjezik eklenti • Sağ minitorakotomi: yüzeyel göğüs duvarı bloğu, interkostal blok veya seçilmiş PVB; antitrombotik planla uyumlu olmalıdır
Aortik cerrahi (torakal / torakoabdominal, TEVAR, açık)	• Abdominal aort: TEA T6–T8 → T4–L2 dermatom • Torakoabdominal: TEA T4–T6, geniş kapsam T2–L2 • TEVAR: genel anestezi veya seçilmiş hastada lokal anestezi-sedasyon; TAP/QL yalnız femoral erişim kesisi analjezisine sınırlı eklenti olabilir
Karotis endarterektomi	• Genel anestezi veya uyanık nörolojik değerlendirmeye olanak veren yüzeyel/intermediate servikal pleksus bloğu • Derin servikal pleksus bloğu daha yüksek damar, frenik sinir ve nöraksiyel yayılım riski taşır; rutin olarak gerekli değildir • Lokal infiltrasyon ve dikkatli sedasyon, havayolu erişimi korunarak planlanır
Femoral / periferik vasküler cerrahi	• SAB L3–L4 veya lumbar epidural • Femoral NB + siyatik: distal bypass alternatifi • Genel ± epidural: uzun vakalar

Cerrahi / Prosedür

Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom

Koroner bypass
(CABG – sternotomi)

• Genel anestezi temel tekniktir. Tam heparinizasyon nedeniyle TEA ve derin PVB rutin seçenek değildir; yalnız deneyimli merkezde, kılavuz zamanlaması ve multidisipliner kararla • Parasternal interkostal/PIFB veya seçilmiş ESP yaklaşımı: sternotomi analjezisine eklenti; kanıt ve yayılım tekniğe göre değişir • Safen greft sahası için cerrahi infiltrasyon veya uygun ekstremite bloğu

Kapak cerrahisi
(mitral, aortik – sternotomi / VATS)

• Genel anestezi temel tekniktir; kardiyopulmoner baypas heparinizasyonu nöraksiyel/derin blok riskini artırır • Sternotomi: parasternal/PIFB veya seçilmiş ESP analjezik eklenti • Sağ minitorakotomi: yüzeyel göğüs duvarı bloğu, interkostal blok veya seçilmiş PVB; antitrombotik planla uyumlu olmalıdır

Aortik cerrahi
(torakal / torakoabdominal, TEVAR, açık)

• Abdominal aort: TEA T6–T8 → T4–L2 dermatom • Torakoabdominal: TEA T4–T6, geniş kapsam T2–L2 • TEVAR: genel anestezi veya seçilmiş hastada lokal anestezi-sedasyon; TAP/QL yalnız femoral erişim kesisi analjezisine sınırlı eklenti olabilir

Karotis endarterektomi

• Genel anestezi veya uyanık nörolojik değerlendirmeye olanak veren yüzeyel/intermediate servikal pleksus bloğu • Derin servikal pleksus bloğu daha yüksek damar, frenik sinir ve nöraksiyel yayılım riski taşır; rutin olarak gerekli değildir • Lokal infiltrasyon ve dikkatli sedasyon, havayolu erişimi korunarak planlanır

Femoral / periferik
vasküler cerrahi

• SAB L3–L4 veya lumbar epidural • Femoral NB + siyatik: distal bypass alternatifi • Genel ± epidural: uzun vakalar

Cerrahi / Prosedür	Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom
Servikal omurga (ACDF, laminektomi, füzyon)	• Genel anestezi primer; rejyonal kapsam çok sınırlı • Yüzeyel servikal pleksus bloğu: insizyon analjezisi (anterior yaklaşım) C2–C4 • ISB / derin servikal: spinal kord riski nedeniyle kontrendike
Torakal omurga (laminektomi, füzyon, deformite)	• Genel anestezi temel tekniktir • ESP veya cerrahi saha infiltrasyonu: postoperatif analjezik eklenti; dermatom ve opioid azaltıcı etki değişkendir • Derin PVB/epidural, cerrahi alan ve nörolojik değerlendirme gereksinimi nedeniyle rutin “yerine geçen” seçenek olarak sunulmaz
Lomber omurga (diskektomi, laminektomi, füzyon L4–S1)	• Genel anestezi temel tekniktir • ESP L2–L4 bilateral: seçilmiş olguda postoperatif analjezik eklenti; kanıt heterojendir • Lomber multifidus–longissimus interfasyal boşluk (derin lomber ESP) • İlioinguinal + iliohipogastrik NB: krista iliaka grefti • Lokal infiltrasyon (cerrah): yara kenarlarına direkt

Cerrahi / Prosedür

Blok / Anestezi Yöntemi & Hedef Dermatom

Servikal omurga
(ACDF, laminektomi, füzyon)

• Genel anestezi primer; rejyonal kapsam çok sınırlı • Yüzeyel servikal pleksus bloğu: insizyon analjezisi (anterior yaklaşım) C2–C4 • ISB / derin servikal: spinal kord riski nedeniyle kontrendike

Torakal omurga
(laminektomi, füzyon, deformite)

• Genel anestezi temel tekniktir • ESP veya cerrahi saha infiltrasyonu: postoperatif analjezik eklenti; dermatom ve opioid azaltıcı etki değişkendir • Derin PVB/epidural, cerrahi alan ve nörolojik değerlendirme gereksinimi nedeniyle rutin “yerine geçen” seçenek olarak sunulmaz

Lomber omurga
(diskektomi, laminektomi, füzyon L4–S1)

• Genel anestezi temel tekniktir • ESP L2–L4 bilateral: seçilmiş olguda postoperatif analjezik eklenti; kanıt heterojendir • Lomber multifidus–longissimus interfasyal boşluk (derin lomber ESP) • İlioinguinal + iliohipogastrik NB: krista iliaka grefti • Lokal infiltrasyon (cerrah): yara kenarlarına direkt

Blok	Hedef, Yaklaşım & Temel Kullanım Alanı
TAP (alt / lateral / posterior / subkostal)	• Alt TAP (infraumbilikal): T10–L1 → kasık, alt batın • Lateral TAP: T10–T12 → orta batın • Subkostal (oblique) TAP: T7–T10 → üst batın • Posterior TAP (QL yakın): yaklaşık T10–L1 somatik kapsam; yayılım değişkendir • Hedef: ext. oblik / int. oblik / transversus fasial boşluk
QL Bloğu (Tip 1 / 2 / 3)	• Tip 1 (lateral QL): T10–L1; sınırlı viseral kapsam • Tip 2 (posterior): T7–L1; geniş kapsam, posterior fasyal yayılım • Tip 3 (transmuscular/anterior): T4–L1; en geniş, viseral kapsam • Referans: L4 transvers prosesi + QL + psoas kas kenarları
ESP Bloğu (torasik / lomber)	• Torasik ESP: göğüs duvarı/meme/VATS için analjezik seçenek; lomber ESP: omurga ve komşu bölgelerde analjezik seçenek • İğne ucu erektör spina kasının derininde, transvers prosesin yüzeyinde hedeflenir • Kraniyokaudal yayılım beklenir; paravertebral/ventral ramus yayılımı değişkendir ve güvenilir viseral blok varsayılmaz
PECS I + II / SAP	• PECS I: pektoralis major–minör interfasya → medyal + lateral pektoral sinirler • PECS II: serratus anteriora uzanım → T2–T6 interkostal lat. dallar + uzun torasik • SAP: serratus anterior üzeri → T2–T9 lateral interkostal dallar • Meme, aksilla, lateral göğüs duvarı
Rektus Kılıf Bloğu (RSB)	• Hedef: T9–T11 interkostal sinirlerin anterior kutanöz dalları • Plan: rektus abdominis kası ile posterior rektus kılıfı arasına (arkuat çizginin üstünde) • Kapsam: yalnız orta hat — umbilikus çevresi ve orta hat insizyonu • Endikasyon: umbilikal/epigastrik herni, orta hat laparotomi, laparoskopik göbek portu, pilorik stenoz • Hacim: her tarafa 10–20 mL • Uyarı: inferior epigastrik damarlar hemen bu planda seyreder — renkli Doppler ile görün

Blok

Hedef, Yaklaşım & Temel Kullanım Alanı

TAP
(alt / lateral / posterior / subkostal)

• Alt TAP (infraumbilikal): T10–L1 → kasık, alt batın • Lateral TAP: T10–T12 → orta batın • Subkostal (oblique) TAP: T7–T10 → üst batın • Posterior TAP (QL yakın): yaklaşık T10–L1 somatik kapsam; yayılım değişkendir • Hedef: ext. oblik / int. oblik / transversus fasial boşluk

QL Bloğu
(Tip 1 / 2 / 3)

• Tip 1 (lateral QL): T10–L1; sınırlı viseral kapsam • Tip 2 (posterior): T7–L1; geniş kapsam, posterior fasyal yayılım • Tip 3 (transmuscular/anterior): T4–L1; en geniş, viseral kapsam • Referans: L4 transvers prosesi + QL + psoas kas kenarları

ESP Bloğu
(torasik / lomber)

• Torasik ESP: göğüs duvarı/meme/VATS için analjezik seçenek; lomber ESP: omurga ve komşu bölgelerde analjezik seçenek • İğne ucu erektör spina kasının derininde, transvers prosesin yüzeyinde hedeflenir • Kraniyokaudal yayılım beklenir; paravertebral/ventral ramus yayılımı değişkendir ve güvenilir viseral blok varsayılmaz

PECS I + II / SAP

• PECS I: pektoralis major–minör interfasya → medyal + lateral pektoral sinirler • PECS II: serratus anteriora uzanım → T2–T6 interkostal lat. dallar + uzun torasik • SAP: serratus anterior üzeri → T2–T9 lateral interkostal dallar • Meme, aksilla, lateral göğüs duvarı

Rektus Kılıf Bloğu
(RSB)

• Hedef: T9–T11 interkostal sinirlerin anterior kutanöz dalları • Plan: rektus abdominis kası ile posterior rektus kılıfı arasına (arkuat çizginin üstünde) • Kapsam: yalnız orta hat — umbilikus çevresi ve orta hat insizyonu • Endikasyon: umbilikal/epigastrik herni, orta hat laparotomi, laparoskopik göbek portu, pilorik stenoz • Hacim: her tarafa 10–20 mL • Uyarı: inferior epigastrik damarlar hemen bu planda seyreder — renkli Doppler ile görün

Blok	Hedef · Yaklaşım · Kapsam · Hacim · Uyarı
Paravertebral Blok (PVB — torasik)	• Hedef: paravertebral boşlukta spinal sinir kökü, dorsal + ventral rami ve sempatik zincir → tek taraflı segmental somatik + sempatik blok • Yaklaşım: transvers prosesten iğne superior kostotransvers ligamanı geçer; USG'de boşluk plevra ile kostotransvers ligaman arasında (parasagittal veya transvers in-plane) • Kapsam: enjeksiyon başına ortalama 3–4 dermatom (1–5 arası değişir) • Endikasyon: torakotomi, VATS, meme cerrahisi, kot kırığı, nefrektomi, tek taraflı batın; torasik epidural kontrendike olduğunda birinci seçenek • Hacim: tek seviye 15–20 mL veya seviye başına 4–5 mL • Uyarı: pnömotoraks (~%0,5–1), damar içi enjeksiyon, epidural ve intratekal yayılım, bilateral uygulamada hipotansiyon. ASRA'da derin/plexus blok kategorisindedir — antikoagülan bekleme süreleri nöraksiyel bloklara yakın uygulanır • Epiduralle karşılaştırma: benzer analjezi, daha az hipotansiyon, idrar retansiyonu ve bulantı
Parasternal Bloklar (PIFB — yüzeyel · TTP/TTMP — derin)	• Hedef: T2–T6 interkostal sinirlerin anterior kutanöz dalları → sternum ve parasternal bölge • PIFB (yüzeyel parasternal): pektoralis major ile interkostal kaslar arasına; sternum kenarından 1–2 cm lateral, 2.–6. kosta düzeyi • TTP (derin parasternal): internal interkostal ile transversus thoracis kası arasına • Endikasyon: median sternotomi (kardiyak cerrahi), sternum kırığı, meme cerrahisinin medial bölümü, pektus onarımı • Hacim: her tarafa 15–20 mL (birkaç seviyeye bölünerek) • Uyarı: TTP planında internal torasik (mammarian) arter ve plevra çok yakındır → pnömotoraks ve damar perforasyonu bildirilmiştir. Bu nedenle çoğu merkez yüzeyel PIFB'yi tercih eder. LIMA grefti kullanılacak/kullanılmış hastada TTP'den kaçınılır. Bilateral uygulama toplam LA dozunu ikiye katlar → LAST hesabı iki taraf birlikte yapılmalıdır
Eksternal Oblik İnterkostal Plan (EOIP / EOI bloğu)	• Hedef: T6–T10 torakoabdominal sinirlerin hem anterior hem lateral kutanöz dalları • Yaklaşım: 6.–8. kosta üzerinde, anterior–orta aksiller hatta; eksternal oblik kas ile kosta/interkostal kaslar arasına. İğne kostanın üzerinde tutulur • Kapsam: üst batın duvarının lateral kısmını da kapsar — subkostal TAP'ın kaçırdığı bölge • Endikasyon: üst batın cerrahisi (hepatektomi, gastrektomi, açık kolesistektomi, laparotomi), göğüs tüpü ağrısı • Hacim: her tarafa 20–30 mL • Uyarı: ESP'nin aksine hasta supin pozisyondayken uygulanabilir (indüksiyon sonrası avantaj). Kosta üzerinden kaçılırsa plevra riski. Viseral ağrıyı kapsamaz
Oblik Subkostal TAP (OSTAP)	• Hedef: T6–T10 torakoabdominal sinirler (supraumbilikal, orta hat + paramedian) • Yaklaşım: ksifoidden anterior superior iliak spine doğru kosta kenarına paralel oblik hat; rektus abdominis / transversus abdominis planında ilerlenir, kateter için uygundur • Endikasyon: kolesistektomi, üst batın laparoskopisi, hepatobiliyer cerrahi, gastrektomi, stoma • Hacim: her tarafa 20–30 mL • Uyarı: yalnız somatik kapsam sağlar; viseral ağrıyı örtmez → multimodal analjezi zorunlu. Lateral kutanöz dalları kaçırır (EOIP veya lateral TAP tamamlar)
M-TAPA (perikondriyal yaklaşımla torakoabdominal sinir bloğu)	• TAPA: kostakondral kıkırdağın hem üst hem alt yüzeyine enjeksiyon • M-TAPA: yalnız kıkırdağın derin (alt-posterior) yüzeyine enjeksiyon — 9.–10. kostakondral kıkırdak hedeflenir • Hedef: torakoabdominal sinirlerin anterior + lateral dalları • Kapsam: anterolateral batın duvarında değişken duyu yayılımı; T5–T12 gibi sabit ve güvenilir bir aralık varsayılmaz • Endikasyon: laparoskopik kolesistektomi, bariatrik cerrahi, orta hat batın cerrahisi • Hacim: her tarafa 20–30 mL • Uyarı: kanıt düzeyi TAP ve ESP'ye göre daha yeni ve sınırlıdır; üstünlük iddiaları küçük çalışmalara dayanır. Viseral/peritoneal ağrıyı kapsamaz
Transversalis Fasya Plan Bloğu (TFP)	• Hedef: ilioinguinal, iliohipogastrik ve T12 subkostal sinirin proksimal bölümü; lateral kutanöz dallar dahil • Yaklaşım: iliak krestin hemen üstünde, transversus abdominis kasının derinindeki transversalis fasya; QL bloğuna komşu bir plandır • Kapsam: T12–L1 → kasık, iliak krest, uyluk ön-üst bölgesi • Endikasyon: inguinal herni onarımı, iliak krest kemik grefti verici sahası, açık apendektomi, sezaryen ve alt batın insizyonuna ek analjezi • Hacim: 20 mL • Uyarı: TAP'a göre daha posterior ve proksimaldir. Periton perforasyonu riski; femoral sinire yayılım bildirilmiştir → kuadriseps güçsüzlüğü ve düşme riski açısından mobilizasyon öncesi kas gücü değerlendirilmeli

Blok	Hedef · Yaklaşım · Kapsam · Hacim · Uyarı
PENG Bloğu (perikapsüler sinir grubu)	• Hedef: femoral, obturator ve aksesuar obturator sinirlerin artiküler (kapsüler) dalları — kalça ön kapsülü • Yaklaşım: kurvilineer prob; AIIS ile iliopubik eminens arasındaki kemik oluk, psoas tendonunun altına. İğne lateralden mediyale, kemiğe dayanacak biçimde • Kapsam: kalça kapsül ağrısı; kuadriseps gücünü büyük ölçüde korur → erken mobilizasyon • Endikasyon: femur boyun kırığı (acilde ağrı kontrolü dahil), total kalça artroplastisi, kalça artroskopisi • Hacim: 20 mL (%0,2 ropivakain veya %0,25 bupivakain) • Uyarı: Yüksek hacimde femoral sinire yayılıp kuadriseps güçsüzlüğü yapabilir — “motor koruyucu” garantisi değildir. Mobilizasyon öncesi diz ekstansiyon gücü mutlaka test edilmelidir. Lateral cilt insizyonunu kapsamaz (LFCN için ek blok veya infiltrasyon gerekir)
Fasya İliaka Bloğu (infrainguinal FICB · suprainguinal SIFI)	• İnfrainguinal (klasik): inguinal ligamanın 1–2 cm altında; fasya lata ve fasya iliaka iki “pop” geçilir, ilyopsoas üzerine verilir. Femoral + LFCN güvenilir, obturator güvenilmez • Suprainguinal (SIFI): inguinal ligamanın üstünde, prob AIIS–umbilikus hattında parasagittal; iğne kaudalden kraniyale, fasya iliaka altına. Kraniyal yayılım daha iyi → femoral + LFCN + değişken obturator • Endikasyon: femur boyun/diafiz kırığı, THA, uyluk ön yüz cerrahisi, diz artroplastisine ek analjezi • Hacim: SIFI 30–40 mL · infrainguinal 20–30 mL — etki hacme bağımlıdır, düşük konsantrasyon yüksek hacim tercih edilir • Uyarı: kuadriseps zayıflığı beklenen bir sonuçtur → düşme riski; hasta ve servis ekibi uyarılmalıdır. Yüksek hacim nedeniyle maksimum LA dozu hesaplanmalıdır
Adduktor Kanal Bloğu (ACB — safen sinir)	• Hedef: safen sinir + vastus medialis siniri (± obturatorun posterior dalı) → diz medial ve ön duyusu • Yaklaşım: uyluk orta 1/3 seviyesinde, sartorius kasının altında, femoral arterin lateral–anterior komşuluğunda • Kapsam: duyusal ağırlıklı; kuadriseps motor gücünü büyük ölçüde korur — femoral bloğa en önemli üstünlüğü • Endikasyon: total diz artroplastisi, ACL rekonstrüksiyonu, diz artroskopisi, medial malleol/ayak medial cerrahisi. IPACK ile birleştirilince arka diz ağrısı da kapanır • Hacim: 15–20 mL • Uyarı: Proksimal (femoral üçgen) enjeksiyon kuadriseps güçsüzlüğü yapar — kanal orta/distal seviyede hedeflenmelidir. Rebound (blok çözülünce ani) ağrı için oral analjezik zamanlaması planlanmalı
IPACK · Genicular Bloklar	• IPACK: popliteal arter ile femur posterior kondili arasındaki interspace → posterior diz kapsülü, orta ve inferior genicular sinirler. Tibial ve peroneal sinirlere yayılmadığı için ayak bileği motor gücü korunur • Genicular blok: superior medial + superior lateral + inferior medial (± inferior lateral) genicular sinirler • Endikasyon: TKA ve diz artroskopisinde arka diz ağrısı; ACB ile birlikte kullanılır • Hacim: IPACK 15–20 mL · genicular seviye başına 3–5 mL • Uyarı: iğne çok mediyal/derin ilerlerse tibial sinir bloğu gelişip ayak düşmesi taklidi yapabilir; popliteal damarlara dikkat

Blok

Hedef · Yaklaşım · Kapsam · Hacim · Uyarı

PENG Bloğu
(perikapsüler sinir grubu)

• Hedef: femoral, obturator ve aksesuar obturator sinirlerin artiküler (kapsüler) dalları — kalça ön kapsülü • Yaklaşım: kurvilineer prob; AIIS ile iliopubik eminens arasındaki kemik oluk, psoas tendonunun altına. İğne lateralden mediyale, kemiğe dayanacak biçimde • Kapsam: kalça kapsül ağrısı; kuadriseps gücünü büyük ölçüde korur → erken mobilizasyon • Endikasyon: femur boyun kırığı (acilde ağrı kontrolü dahil), total kalça artroplastisi, kalça artroskopisi • Hacim: 20 mL (%0,2 ropivakain veya %0,25 bupivakain) • Uyarı: Yüksek hacimde femoral sinire yayılıp kuadriseps güçsüzlüğü yapabilir — “motor koruyucu” garantisi değildir. Mobilizasyon öncesi diz ekstansiyon gücü mutlaka test edilmelidir. Lateral cilt insizyonunu kapsamaz (LFCN için ek blok veya infiltrasyon gerekir)

Fasya İliaka Bloğu
(infrainguinal FICB · suprainguinal SIFI)

• İnfrainguinal (klasik): inguinal ligamanın 1–2 cm altında; fasya lata ve fasya iliaka iki “pop” geçilir, ilyopsoas üzerine verilir. Femoral + LFCN güvenilir, obturator güvenilmez • Suprainguinal (SIFI): inguinal ligamanın üstünde, prob AIIS–umbilikus hattında parasagittal; iğne kaudalden kraniyale, fasya iliaka altına. Kraniyal yayılım daha iyi → femoral + LFCN + değişken obturator • Endikasyon: femur boyun/diafiz kırığı, THA, uyluk ön yüz cerrahisi, diz artroplastisine ek analjezi • Hacim: SIFI 30–40 mL · infrainguinal 20–30 mL — etki hacme bağımlıdır, düşük konsantrasyon yüksek hacim tercih edilir • Uyarı: kuadriseps zayıflığı beklenen bir sonuçtur → düşme riski; hasta ve servis ekibi uyarılmalıdır. Yüksek hacim nedeniyle maksimum LA dozu hesaplanmalıdır

Adduktor Kanal Bloğu
(ACB — safen sinir)

• Hedef: safen sinir + vastus medialis siniri (± obturatorun posterior dalı) → diz medial ve ön duyusu • Yaklaşım: uyluk orta 1/3 seviyesinde, sartorius kasının altında, femoral arterin lateral–anterior komşuluğunda • Kapsam: duyusal ağırlıklı; kuadriseps motor gücünü büyük ölçüde korur — femoral bloğa en önemli üstünlüğü • Endikasyon: total diz artroplastisi, ACL rekonstrüksiyonu, diz artroskopisi, medial malleol/ayak medial cerrahisi. IPACK ile birleştirilince arka diz ağrısı da kapanır • Hacim: 15–20 mL • Uyarı: Proksimal (femoral üçgen) enjeksiyon kuadriseps güçsüzlüğü yapar — kanal orta/distal seviyede hedeflenmelidir. Rebound (blok çözülünce ani) ağrı için oral analjezik zamanlaması planlanmalı

IPACK · Genicular Bloklar

• IPACK: popliteal arter ile femur posterior kondili arasındaki interspace → posterior diz kapsülü, orta ve inferior genicular sinirler. Tibial ve peroneal sinirlere yayılmadığı için ayak bileği motor gücü korunur • Genicular blok: superior medial + superior lateral + inferior medial (± inferior lateral) genicular sinirler • Endikasyon: TKA ve diz artroskopisinde arka diz ağrısı; ACB ile birlikte kullanılır • Hacim: IPACK 15–20 mL · genicular seviye başına 3–5 mL • Uyarı: iğne çok mediyal/derin ilerlerse tibial sinir bloğu gelişip ayak düşmesi taklidi yapabilir; popliteal damarlara dikkat

Motor koruma karşılaştırması	Kuadriseps gücü · Düşme riski
PENG	Genellikle korunur — yüksek hacimde güçsüzlük bildirilmiştir
Adduktor kanal	Büyük ölçüde korunur (kanal orta/distal hedeflenirse)
IPACK	Korunur (tibial/peroneal etkilenmez)
Fasya iliaka (FICB/SIFI)	Zayıflar — mobilizasyonda düşme riski, hasta uyarılmalı
Femoral sinir bloğu	Belirgin zayıflar — bu nedenle diz cerrahisinde yerini adduktor kanala bırakmıştır

Motor koruma karşılaştırması

Kuadriseps gücü · Düşme riski

PENG

Genellikle korunur — yüksek hacimde güçsüzlük bildirilmiştir

Adduktor kanal

Büyük ölçüde korunur (kanal orta/distal hedeflenirse)

IPACK

Korunur (tibial/peroneal etkilenmez)

Fasya iliaka (FICB/SIFI)

Zayıflar — mobilizasyonda düşme riski, hasta uyarılmalı

Femoral sinir bloğu

Belirgin zayıflar — bu nedenle diz cerrahisinde yerini adduktor kanala bırakmıştır

Kısaltma	Açıklama
TEA	Torasik Epidural Analjezi
SAB	Subaraknoid Blok (Spinal Anestezi)
CSE	Kombine Spinal-Epidural
PVB / TPVB	Paravertebral Blok
ESP	Erektör Spina Plan Bloğu
TAP	Transversus Abdominis Plan Bloğu
QL	Quadratus Lumborum Bloğu
PECS I / II	Pektoral Sinir Blokları Tip 1–2
SAP	Serratus Anterior Plan Bloğu
ACB	Adduktör Kanal Bloğu
ICBN	İnterkostobrakiyal Sinir Bloğu

Kısaltma

Açıklama

TEA

Torasik Epidural Analjezi

SAB

Subaraknoid Blok (Spinal Anestezi)

CSE

Kombine Spinal-Epidural

PVB / TPVB

Paravertebral Blok

ESP

Erektör Spina Plan Bloğu

TAP

Transversus Abdominis Plan Bloğu

Quadratus Lumborum Bloğu

PECS I / II

Pektoral Sinir Blokları Tip 1–2

SAP

Serratus Anterior Plan Bloğu

ACB

Adduktör Kanal Bloğu

ICBN

İnterkostobrakiyal Sinir Bloğu

Kısaltma	Açıklama
PENG	Pericapsular Nerve Group Bloğu
SIFI	Suprainguinal Fasya İliaka Bloğu
IPACK	Interspace between the Popliteal Artery and Capsule of the Knee
NB	Sinir Bloğu (Nerve Block)
LFCN	Lateral Femoral Kutanöz Sinir
ISB	İnterscalen Brakiyal Pleksus Bloğu
LIA	Lokal İnfiltrasyon Anestezisi
THA	Total Kalça Artroplastisi
TKA	Total Diz Artroplastisi
LA	Lokal Anestezik

Kısaltma

Açıklama

PENG

Pericapsular Nerve Group Bloğu

SIFI

Suprainguinal Fasya İliaka Bloğu

IPACK

Interspace between the Popliteal Artery and Capsule of the Knee

Sinir Bloğu (Nerve Block)

LFCN

Lateral Femoral Kutanöz Sinir

ISB

İnterscalen Brakiyal Pleksus Bloğu

LIA

Lokal İnfiltrasyon Anestezisi

THA

Total Kalça Artroplastisi

TKA

Total Diz Artroplastisi

Lokal Anestezik

REJYONAL ANESTEZİ TERCİHİ

Kaynaklar